Feliks Benda
Biografia
Feliks Benda urodził się 23 maja 1833 w Krakowie. Po ukończeniu szkoły średniej zaangażował się we wrześniu 1852 r. do teatru krakowskiego, gdzie występował aż do śmierci. Debiutował w dramacie Czaszka mordercy 16 stycznia 1853 r. Z zespołem teatru wyjeżdżał na występy do miast Galicji, zaboru pruskiego i rosyjskiego, m.in. do Poznania, Kalisza, Lublina, a także do Wiednia w 1856 r. W 1859 r. poślubił aktorkę Weronikę Zagórską.
W latach 1863–1864 należał wraz z bratem Józefem do zespołu Gustawa Zimajera w Czerniowcach, następnie prowadził z bratem własny zespół w Galicji (występowali m.in. w Złoczowie, Brzeżanach, Przemyślu). Następnie grał w Krakowie; brat Józef Benda wrócił do teatru Zimajera w Czerniowcach, a w 1867 r. połączył swój nowy zespół z zespołem Konstantego Łobojki i dawał przedstawienia w Jarosławiu, Jaśle, Krynicy i Rzeszowie. W 1867 r. z inicjatywy Stanisława Koźmiana wyjechał do Wiednia i Paryża. W latach 1869–1871 po ustąpieniu Koźmiana z kierownictwa artystycznego pełnił funkcję reżysera teatru krakowskiego. W latach 1871 i 1875 należał do komisji konkursów dram. organizowanych przez dyrekcję teatru krakowskiego. Jesienią 1871 r. spodziewając się angażu w WTR opuścił Kraków i od 21 października do 30 listopada występował gościnnie w warszawskim Teatrze Rozmaitości, nie został jednak, mimo poparcia Modrzejewskiej, zaangażowany i wrócił do Krakowa.
W roku 1873 obchodził w teatrze krakowskim jubileusz dwudziestolecia pracy grając rolę Drabickiego w Pół miliona. Na wiosnę roku 1874 zachorował na gruźlicę, przerwał pracę na pięć miesięcy, leczył się w Gleichenberg i w Zakopanem. Wrócił na scenę na jesieni tego roku, ale stan zdrowia uniemożliwiał mu regularne występy. Na początku 1875 r. objął ponownie funkcje reżysera. Ostatni raz wystąpił w Krakowie 17 kwietnia 1875 r. w roli Bolesława (Niewinni).
Największym sukcesem Bendy była rola Falstaffa w Wesołych kumoszkach z Windsoru. Najważniejsze role w Krakowie: Papkin (Zemsta), Mazepa (Mazepa), Pietro Negri (Beatryks Cenci), Ślaz (Lilla Weneda), Gustaw (Śluby panieńskie), Valmoreau (Pojęcia pani Aubray), Tholosan (Nasi najserdeczniejsi), Carnioli (Dalila), Birac (Księżna Jerzowa), Montjoye (Montjoye), Birbancki (Dożywocie), Władysław (Mentor), Giboyer (Bezczelni), Figaro (Wesele Figara), Horodniczy (Rewizor), Pułaski (Konfederaci barscy).