Ewa Helena Bandrowska-Turska
Biografia
Urodziła się w Krakowie w 1894 roku, w rodzinie Tytusa Bandrowskiego, profesora chemii Uniwersytetu Jagiellońskiego, i Adeli z Chowańców. Jej ojcem chrzestnym był Adam Asnyk. Brat malarz Adam Bandrowski. Matura w Gimnazjum Św. Jadwigi we Lwowie. Śpiewu uczyła się od stryja Aleksandra Bandrowskiego, a głosu u Heleny Zboińskiej-Ruszkowskiej w Wiedniu. W 1916 zadebiutowała na koncercie w Domu Polskim. Oficjalny debiut jako Małgorzata w Fauście Gounoda 19 lutego 1917 w Teatrze Wielkim w Warszawie.
W latach 1917–1922 była w zespole operowym Teatru Miejskiego we Lwowie. Po kuracji w Zakopanem wróciła do Warszawy, gdzie śpiewała do 1924, a w latach 1923–1925 występowała w Teatrze Wielkim w Poznaniu. W kolejnych latach śpiewała na scenach Lwowa, Katowic, Poznania i ponownie Warszawy, gdzie w Teatrze Wielkim była solistką do 1937, z przerwami.
Podczas II wojny światowej mieszkała w Warszawie. Od kwietnia 1940 pracowała jako kelnerka w kawiarni U Aktorek, śpiewała też w kawiarni Salon Sztuki prowadzonej przez Bolesława Woytowicza, aż do 1943. Po powstaniu warszawskim znalazła się w Krakowie.
Po wojnie występowała na scenach w Krakowie, Poznaniu, Wrocławiu oraz za granicą w Związku Radzieckim, Czechosłowacji, krajach skandynawskich, Francji, Anglii i Jugosławii. W latach 1949–1961 występowała na scenie Opery w Warszawie.
Jednocześnie prowadziła działalność pedagogiczną: była profesorem w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie (1945–1949) oraz w Wyższej Szkole Operowej w Poznaniu (1949–1951). Przez wiele lat była prezesem Kapituły Członków Zasłużonych Stowarzyszenia Polskich Artystów Teatru i Filmu. W 1952 otrzymała Nagrodę Państwową I stopnia za wybitne osiągnięcia artystyczne i propagandę muzyki i wokalistyki polskiej za granicą.
Od 1923 była żoną Mariana Turskiego. Jej dom w Warszawie znajdował się na Saskiej Kępie, przy ulicy Francuskiej. Zmarła w Warszawie i pochowana została na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 154b-4-11).